مجله ثبت‌یار

شبکه های اجتماعی


ثبت اختراع و مدارک مورد نیاز آن در ایران

ثبت اختراع و مدارک مورد نیاز آن در ایران

در دنیای اطراف ما مشکلات و موانع مختلفی وجود دارد که گاهی اوقات مورد توجه انسان‌ها قرار می‌گیرد و این جرقه‌ی آغاز یک اختراع برای حل یک مشکل یا ایجاد زندگی بهتر است. اختراع از دوران قدیم تا به امروز مورد توجه دانشمندان در سر تا سر جهان قرارگرفته است، اما شما می‌دانید برای برخورداری از حقوق و مزایای قانونی اختراع خود در گام نخست باید اقدام به ثبت اختراع کنید؛ اما ثبت اختراع راه پرفراز و نشیبی دارد که شاید هر کسی نتواند آن را به‌تنهایی بپیماید؛ بنابراین شما علاوه بر خواندن مطلب زیر و آشنایی اجمالی با اختراع و ثبت آن می‌توانید از مشاوره و همراهی مشاورین ثبت یار استفاده نمایید. کافی است با سامانه ثبت یار تماس حاصل نمایید.

 

ثبت اختراع چیست؟

با شنیدن کلمه اختراع معمولاً در ذهن افراد مفاهیمی چون نوآوری و خلاقیت و ابداع متصور می‌شود.

اختراع در حقیقت شی‌ست که قبلاً ساخته نشده یا فرآیندی است برای ایجاد اشیایی که قبلاً وجود نداشته اند. بر مبنای این تعریف چیزهایی که قبلاً طراحی نشده‌اند و هم‌چنین هرگونه فعالیتی که به طرح و ایجاد اشیا منتهی شود را می‌توان در اداره مالکیت معنوی به‌عنوان اختراع ثبت کرد. حق اختراع نتیجه کار و فعالیت مخترع است و بدین ترتیب با ثبت شما می‌توانید از مزایای ثبت اختراع خود برای مدت محدود استفاده کنید.

برای ثبت اختراع، الزاماتی از سوی مرکز ثبت‌کننده مطرح‌شده است که مهم‌ترین آن‌ها عبارت‌اند از:

  • ۱- جدید بودن:

اختراع باید جدید باشد.

  • ۲- گام ابتکاری:

این ویژگی به معنای نوآوری‌ست؛ یعنی برای افرادی که در آن صنعت مشغول به فعالیت هستند، آشکار و واضح نباشد.

  • ۳- کاربرد صنعتی داشتن:

اختراع باید قابلیت صنعتی داشته باشد؛ بدین معنا که در رشته‌ای از صنعت امکان تولید و به‌کارگیری داشته باشد.

 

ثبت اختراع در ایران

خلاقیت | ثبت یار

ثبت اختراع به معنای منحصر کردن اختراع برای فرد مخترع و ایجاد محدودیت برای دیگران در استفاده از آن اختراع است.

بدین ترتیب شما با ثبت اختراع خود می‌توانید مانع سوءاستفاده‌های دیگران از اختراع ثبت‌شده خود در اداره مالکیت معنوی شوید؛ اما به این نکته نیز باید توجه کنید که در ایران الزام قانونی برای ثبت وجود ندارد؛ بنابراین شما برای ثبت  بازه‌ی زمانی محدودی ندارید و می‌توانید با دقت کافی از طریق تأمل در بازار و برآورد هزینه‌های اختراع و مقایسه محصولات مشابه دست به ثبت اختراع بزنید.

شما می‌توانید برای انجام امور ثبتی خود با مشاورین ثبت یار تماس بگیرید.

 

اختراعات قابل ثبت در ایران

اختراعات در یک تقسیم‌بندی کلی به اختراعات قابل ثبت و اختراعات غیرقابل ثبت تقسیم می‌شود. به عبارت بهتر می‌توان گفت قانون از ثبت برخی مفاهیم به‌عنوان اختراع جلوگیری کرده است. در ادامه هر یک از این دو دسته بیان می‌شود.

بیشتر بدانید
حقوق مالکیت فکری چیست؟

۱- اختراعات قابل ثبت

بر اساس ماده ۲۷ قانون ثبت علائم و اختراعات هر کس ادعای یکی از امور زیر را داشته باشد می‌تواند تقاضای ثبت آن را کند:

  • ابداع هر محصول صنعتی جدید.
  • کشف هر وسیله جدید یا اعمال وسایل موجود به طریق جدید برای تحصیل یک نتیجه یا محصول صنعتی یا کشاورزی.

 

۲- اختراعات غیرقابل ثبت

در ماده ۴ قانون ثبت اختراعات، طرح‌های صنعتی و علائم تجاری مواردی بیان‌شده است که غیرقابل ثبت به‌عنوان اختراع هستند. این موارد به شرح زیر است:

  • ‎ کشفیات‌، نظریه‌های علمی‌، روش‌های ریاضی و آثار هنری‌.
  • ‎‎ طرح‌ها و قواعد یا روش‌های انجام کار تجاری و سایر فعالیت‌های ذهنی و اجتماعی‌.
  • ‎‎‎ روش‌های تشخیص و معالجه بیماری‌های انسان یا حیوان‌.
  • ‎‎‎ منابع ژنتیک و اجزاء ژنتیک تشکیل‌دهنده آن‌ها و همچنین فرآیندهای بیولوژیک تولید آن‌ها.
  • ‎‎‎ آنچه قبلاً در فنون و صنایع پیش‌بینی‌شده باشد.
  • اختراعاتی که بهره‌برداری از آن‌ها خلاف موازین شرعی یا نظم عمومی و اخلاق‌حسنه باشد.

 

مزایای ثبت اختراع

ازآنجایی‌که ثبت اختراع به‌صورت الزام‌آور در قانون بیان نشده است، آنچه شما را به ثبت اختراع سوق می‌دهد مزایایی‌ست که ثبت آن برای شما به همراه می‌آورد. با توجه به شکل زیر شما می‌توانید با مزایای ثبت اختراع در یک نگاه آشنا شوید.

مزایای ثبت اختراع | ثبت یار

 

مدارک ثبت اختراع

بعد از اینکه شما تصمیم به ثبت اختراع خود گرفتید، در گام بعدی باید مدارک موردنیاز را فراهم کرده و اقدام به بارگذاری و ورود اطلاعات در سایت اداره مالکیت معنوی نمایید. در شکل زیر به‌صورت خلاصه مدارک موردنیاز بیان‌شده است.

مدارک ثبت اختراع | ثبت یار

 

روش ثبت اختراع

برای ثبت اختراع دو روش وجود دارد که عبارت‌اند از:

۱- روش اعلامی:

در روش اعلامی به ادعای مخترع توجه می‌شود. بدین معنا که در صورت صحت ادعای او و دارا بودن سه ویژگی جدید بودن، ابتکاری و کاربرد صنعتی داشتن، اختراع به ثبت می‌رسد.

۲- روش تحقیقی

در برخی از کشورها صرف ادعای مخترع کفایت نمی‌کند بلکه به بررسی اختراع با ابزارها و امکانات خاص خود می‌پردازند تا صحت و درستی اختراع مشخص شود. در طول این مدت اطلاعات اختراع به‌صورت محرمانه باقی می‌ماند و برای ثبت اختراع حق تقدم قائل می‌شوند.

در ایران از سیستم اعلامی برای ثبت اختراع استفاده می‌شود.

 

مراحل ثبت اختراع

ثبت اختراع | ثبت یار

پس از آشنایی با مدارک و روش‌های ثبت اختراع باید نسبت به ثبت درخواست خود اقدام نمایید. درخواست ثبت در سایت اداره مالکیت معنوی انجام می‌شود که مراحل آن به شرح زیر است:

 

۱- ثبت اظهارنامه و ورود اطلاعات مخترع

شما باید در ابتدا به سایت اداره مالکیت معنوی مراجعه کرده و اقدام به ثبت اظهارنامه اختراع خود به‌صورت الکترونیکی نمایید. بعد از ثبت اظهارنامه اطلاعات مالک یا مخترع باید به‌صورت دقیق تکمیل شود.

 

بیشتر بدانید
چرا اختراع خود را ثبت کنیم؟

۲-تعیین مشخصات اختراع

در این مرحله باید به‌صورت خلاصه بعد از انتخاب نام اختراع خود به توصیف ویژگی‌های فنی اختراع بپردازید و بیان کنید که این اختراع برای بهبود چه عملکردی یا رفع چه نیازی ایجادشده است.

 

۳- ارسال ضمایم مورد نیاز

پس از تکمیل فیلد فنی اختراع نوبت به ارسال ضمایم اختراع که مهم‌ترین آن توصیف اختراع است، می‌رسد. در این مرحله شما باید به‌دقت توصیف نامه اختراع را تکمیل کنید و نقشه‌ها و مدارک موردنیاز را به‌صورت کامل و جامع بارگذاری نمایید.

 

۴- بررسی اظهارنامه

پس از ثبت اظهارنامه مدارک ارسالی شما از لحاظ درستی و کامل بودن بررسی می‌شود. این مرحله برای اطمینان از رعایت مقررات و قوانین صورت می‌گیرد. در صورت وجود ایراد یا نقص برای شما پیغامی مبنی بر رفع نقص ارسال می‌شود. درصورتی‌که اطلاعات کامل باشد، کارشناس به بررسی و مقایسه اختراع شما با بانک اطلاعاتی می‌پردازد. در صورت عدم تشابه اختراع شما ثبت می‌شود و در صورت وجود تشابه به شما اطلاع داده می‌شود که به اداره مالکیت معنوی مراجعه و توضیحات لازمه را ارائه دهید.

 

۵- اعطای گواهی ثبت

بعد از طی مراحل فوق گواهینامه حق اختراع دریافت می‌کنید که به‌عنوان سند مالکیت اختراع شماست.

از آنجایی‌که سپری کردن مراحل ثبت اختراع پیچیدگی‌های خاص خود را دارد شما می‌توانید برای سهولت کارهای خود با ثبت یار تماس بگیرید.

 

حمایت‌های پس از ثبت اختراع

ثبت اختراع | ثبت یار

بر طبق قانون، پس از طی مراحل ثبت اختراع و دریافت گواهی‌نامه ثبت اختراع شما از دو دسته حمایت قانونی برخورد هستید. این دو دسته حمایت تحت عنوان حمایت‌های ایجابی و حمایت‌های سلبی تقسیم می‌شود.

 

حمایت‌های ایجابی

حمایت ایجابی به معنای بهره‌برداری مخترع از حق اختراع خود به‌منظور تجاری‌سازی، فروش و … است. به عبارت بهتر مخترع می‌تواند هرگونه استفاده‌ای را از اختراع خود ببرد.

 

حمایت سلبی

حمایت سلبی در مقابل حمایت ایجابی است و از طرف اشخاص ثالث باید رعایت شود. به عبارت بهتر حمایت سلبی مانع سو استفاده و نقص حقوق مخترع از طرف دیگران می‌شود.

 

مدت اعتبار گواهی ثبت اختراع

با ثبت اختراع شما دارای حقوق و مزایای مختلفی می‌شوید؛ اما باید توجه داشت باشید که این امتیازات دائمی نیستند و برای مدت محدودی قابلیت استناد دارند. در ماده ۱۶ قانون ثبت اختراعات، طرح‌های صنعتی و علائم تجاری، مدت حمایت قانونی از اختراع را ۲۰ سال از تاریخ تسلیم اظهارنامه‌ی ثبت اختراع بیان کرده است. بعد از این مدت مخترع از حقوق و امتیازات ذکرشده برخوردار نخواهد شد.

بیشتر بدانید
ثبت نرم افزار در ایران به عنوان یک اختراع

 

ثبت اختراع و ثبت شرکت

ثبت اختراع | ثبت یار

یکی از حالاتی که در ثبت اختراع ممکن است ایجاد شود این است که مالک اختراع و مخترع با هم متفاوت باشند. در برخی از مواقع مخترع بعد از ثبت اختراع خود مالکیت و بهره‌برداری از اختراع را به شرکت می‌دهد تا از آن اختراع استفاده و بهره‌برداری کند؛ اما این تنها حالت متصور نیست بلکه در برخی از مواقع مخترع پس از ثبت اختراع خود، اقدام به ثبت شرکت در اداره ثبت شرکت‌ها می‌کند و از این طریق برای برخورداری از بازار فروش بیشتر بهره‌برداری از اختراع را به شرکت واگذار می‌کند.

 

ثبت بین‌المللی اختراع

یکی از امتیازاتی که اختراع برای شما به دنبال می‌آورد این است که می‌توانید علاوه بر ثبت  در کشور ایران و استفاده از حمایت‌های قانونی آن، اقدام به ثبت اختراع در کشورهای دیگر نمایید و از این طریق از امتیازات و حمایت‌های قانونی کشورهای دیگر نیز برخوردار شوید.

در زمینه ثبت بین‌المللی اختراع یک معاهده‌ای به نام همکاری ثبت بین‌المللی اختراع وجود دارد که از طریق آن می‌توانید نسبت به ثبت اختراع خود اقدام کنید. بدین منظور شما همانند ثبت داخلی اختراع باید اظهارنامه پرکرده و همراه با توصیف فنی و نقشه‌های مورد نیاز به اتحادیه بین‌المللی همکاری در ثبت اختراعات بین‌المللی ارسال کنید. این اتحادیه پس از بررسی مقدماتی و پذیرش، برای متقاضی حق تقدم قائل می‌شود؛ بنابراین شما از طریق این اتحادیه می‌توانید اختراع خود را در هر یک از کشورهای عضو اتحادیه به ثبت برسانید و از این طریق از حمایت‌های قانونی بهره‌مند شوید.

 

ثبت اختراع نرم‌افزار

یکی از سؤالاتی که ممکن است برای شما بعد از آشنایی با ثبت اختراع ایجاد شود این است که آیا نرم‌افزار هم قابلیت ثبت به‌عنوان اختراع را دارد یا خیر؟

نرم‌افزار به‌صورت کلی تحت حمایت نظام مالکیت ادبی و هنری است اما به دلایلی هم چون عدم حمایت این نظام از ایده‌ها و روش‌های عملیات نرم‌افزاری و محدوده‌ی کوچک‌تر حمایت‌های قانونی آن، افراد را به سمت ثبت اختراع نرم‌افزار سوق می‌دهد. درصورتی‌که شما به دنبال ثبت اختراع نرم‌افزار هستید باید این ویژگی‌ها در محصول شما به‌طور کامل وجود داشته باشد:

  • موضوع قابلیت ثبت داشته باشد.
  • وجود کاربرد صنعتی.
  • دارا بودن گام ابتکاری.
  • افشای درخواست ثبت همراه استانداردهای رسمی.

درنتیجه در صورت دارا بودن شرایط فوق می‌توانید نسبت به ثبت نرم‌افزار به‌عنوان اختراع اقدام نمایید.

ما در این مطلب شما را با سیر تا پیاز ثبت اختراع آشنا کردیم. شما هم‌چنین می‌توانید برای کسب اطلاعات بیشتر و یا رفع هرگونه ابهام با سامانه ثبت یار تماس بگیرید و از مشاوره رایگان بهره‌مند شوید.

۰۲۱-۷۴۳۱۸۷۰۰ : شماره تماس واحد پشتیبانی

 

 


لطفا به این مطلب امتیاز بدهید

4.5/5 (6)

دیدگاه شما

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

نظرات کاربران